• Ahabanza
  • Abo Turibo
  • Twandikire

RUSHYASHYA

Kandaho
  • Home
  • AMAKURU
    • Mu Rwanda
    • Mu Mahanga
  • POLITIKI
  • ITOHOZA
  • UBUKUNGU
  • IKORANABUHANGA
  • IMIKINO
  • SHOWBIZ
  • HIRYA NO HINO
  • MULTIMEDIA
    • Videwo
Inkuru zigezweho
  • Perezida Kagame yashimye PSG yegukanye UEFA Champions League ya 2025/26   |   31 May 2026

  • Baker Byatsi yafungiwe ubujura imyaka ine afungurwa kuko yisiramuje nabi muri gereza bikamugwa nabi-Mushiki wa Byatsi byose yabivuze   |   28 May 2026

  • AMAFOTO – Mu mukino wakurikiwe na Perezida Kagame, RSSB Tigers BBC yageze ku mukino wa nyuma wa BAL 2026 itsinze AL Ahyly yo mu Misiri   |   28 May 2026

  • Stephen Constantine yatangaje urutonde rw’abakinnyi 24 bazifashishwa mu mikino ibiri ya gicuti mpuzamahanga izahuza u Rwanda na Comoros ndetse na Tanzania   |   27 May 2026

  • Agapfa kaburiwe ni impongo; Abagura Indaya bahawe imbuzi   |   27 May 2026

  • Ambassadeur Thérence Ntahiraja yemeje ko u Rwanda rugomba guterwa   |   27 May 2026

 
You are at :Home»Amakuru»Mu Mahanga»Hasohotse ubushakashatsi bw’uko Jenoside yateguwe igashyirwa mu bikorwa aho Habyalimana yavukaga

Hasohotse ubushakashatsi bw’uko Jenoside yateguwe igashyirwa mu bikorwa aho Habyalimana yavukaga

Ubwanditsi 27 Apr 2016 Mu Mahanga

Komisiyo yo Kurwanya Jenoside yasohoye ubushakashatsi bugaragaza uko Jenoside yateguwe ikanashyirwa mu bikorwa aho uwari Perezida w’u Rwanda, Habyalimana Juvenal yavukaga.

-2700.jpg

Habyarimana Kinani

Habyalimana Juvenal yavukaga ahahoze ari muri Komine Karago, mu yahoze ari Perefegitura ya Gisenyi.

Ubu bushakashatsi bwakozwe n’abashakashatsi 2 ba CNLG, Gahongayire Libertha na Mafeza Faustin, bwashyizwe ahagaragara kuri uyu wa 19 Mata 2016, aho bwari bumaze imyaka 2 bukorwa.

-2701.jpg

Dr. Bizimana Jean Baptiste

CNLG ivuga ko impamvu yakoze ubu bushakashatsi muri Gisenyi ari Perefegitura yavukagamo uwari umukuru w’Igihugu, Jenerali Majoro Juvenal Habyarimana ndetse ikaba ari na yo yabanje gukorerwamo ubwicanyi mu Kwakira 1990 hicwa Abatutsi i Kibilira muri Ngororero bazizwa igitero cya FPR-INKOTANYI.

Iyi Komisiyo inavuga ko Gisenyi yakomokagamo abategetsi benshi biganjemo abateguye Jenoside kandi bagashishikariza ishyirwa mu bikorwa ryayo mu gihugu hose.

Iyi perefegitura kandi ni na yo ya mbere yavukagamo abasirikare benshi bo ku rwego rwo hejuru, barimo abateguye Jenoside bakanayishyira mu bikorwa, barangajwe imbere na Colonel Bagosora Theoneste;

-2698.jpg

Col. Theoneste Bagosora

Dr Bizimana Jean Damascene, Umunyamabanga Nshingwabikorwa wa CNLG avuga ko bihaye gahunda yo guteza imbere ubushakashatsi, bakaba barafashe umurongo wo kwerekana uko Jenoside yagenze hashingiwe ku kuntu ubuyobozi bwari bumeze icyo gihe.

Yagize ati “Twasanze akenshi, n’ubwo Jenoside yateguriwe ku rwego rw’Igihugu ariko yaragiye ishyirwa mu bikorwa hashingiwe ku miterere y’ubuyobozi.

Nyuma ya Gisenyi, Dr Bizimana avuga ko bazakorera no mu zindi perefegitura.

Uretse ubu bushakashatsi ku miterere y’ubuyobozi, CNLG inavuga ko izajya inareba n’ibindi bintu by’ingenzi byaranze amateka ya Jenoside tubikoreho ubushakashatsi, aho ku ikibitiro izahera ku bushakashatsi bugaragaza ibyaha byakorewe abagore n’abakobwa muri Jenoside yakorewe Abatutsi.

Ubu bushakashatsi bwari bugamije kwerekana no gusobanura imibanire y’abaturage bari batuye mu yahoze ari Perefegitura ya Gisenyi muri Repubulika ya mbere n’iya kabiri.

-2703.jpg

Gen Bizimungu yagizwe umugaba mukuru w’Inzirabwoba

Bunagaragaza ibikorwa by’ivangura, urugomo n’ubwicanyi bwakorewe Abatutsi hagati ya 1990-1993 ndetse no kwerekana uburyo bwakoreshejwe mu gutegura Jenoside yakorewe Abatutsi n’uko yashyizwe mu bikorwa mu yahoze ari Perefegitura ya Gisenyi.

Mu byavuye muri ubu bushakashatsi harimo kuba mu gihe cy’ubutegetsi bwa Kayibanda Gregoire hari amacakubiri, itotezwa, ihezwa, n’ubwicanyi byose byakorewe Abatutsi.

-2702.jpg

Dr. Bizimana JD Umunyamabanga nshingwa bikorwa wa CNLG

Aha, abashakashatsi ba CNLG bifashishije zimwe mu ngero aho berekana ko hari Itotezwa n’ihezwa ry’Abatutsi ku butegetsi bwa Kayibanda aho bavuga ko no muri Perefegitura ya Gisenyi na bo byabagezeho.

Ubu bushakashatsi butanga ingero, aho mu mwaka wa 1963, Abatutsi bo muri Komini Ramba na Rwerere bishwe, inzu zabo barazitwika, banyaga inka zabo n’andi matungo magufi.

-100.png

Theodor Sindikubwabo Perezida w’Abatabazi

Mu mwaka wa 1963, muri Komini Kayove, abapolisi n’abasirikare bafatanije n’abategetsi (ba konseye na burugumesitiri ) bafashe abagabo b’Abatutsi babapakira imodoka za gisirikare bajya kubicira ahantu hatigeze hamenyekana kugeza ubu.

Mu mwaka wa 1967, Abatutsi bo muri Komini Giciye barishwe bajugunywa mu mugezi wa Mukungwa.

-2699.jpg

Jean Kambanda Minisitiri w’Intebe wa Guverinoma y’Abatabazi

Mu gihe cy’ubutegetsi bwa Habyalimana Juvenal, ubu bushakashatsi bugaragaza ko muri iki gihe hari ibikorwa byinshi byagaragaye byari bigamije gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside yakorewe Abatutsi muri Perefegitura ya Gisenyi.

Mbere yo gukora Coup d’Etat yabaye tariki ya 5 Nyakanga 1973, Habyalimana yagiranye inama n’abasirikare bakuru muri Komine yavukagamo ya Karago.

Nyuma gato y’ivanwa ku butegetsi rya Kayibanda, muri Gisenyi habaye nk’aho haba agahenge ariko ntikamara igihe kuko ivangura mu mashuri, mu kazi ndetse n’ibindi byakorwaga mbere byakomeje.

Guhera mu mwaka wa 1990, Abatutsi, bashinjwe kuba ibyitso by’Inkotanyi, benshi barabafunga.

Muri icyo gihe ubutegetsi bwategetse abaturage guhamba umutumba nyuma y’itariki ya 2 Ukwakira 1990, ubwo Gen. Major Fred Gisa Rwigema yapfiraga ku rugamba. Aha mu makomini atandukanye abaturage barabyitabiriye cyane.

Ubu bushakashatsi bwerekana inama zabaye muri Gisenyi zari izo gutegura no gushyira mu bikorwa Jenoside, gutoza interahamwe no gutanga imbunda ndetse n’ubwicanyi bwakorewe Abatutsi mbere y’umwaka wa 1994.

Abitabiriye uwo muhango batanze ibitekerezo by’ibikwiye kunozwa muri ubu bushakashatsi, aho CNLG yavuze ko izareba ibifite ireme ikabyongeramo.

-2697.jpg

Interahamwe

Uretse ubu bushakashatsi hanamuritswe n’ubundi buri mu rurimi rw’Igifaransa bwitwa “L’Etat de l’ideologie du Genocide au Rwanda, 1995-2015,” mu Kinyarwanda bwitwa Imiterere y’Ingengabitekerezo ya Jenoside, 1995-2015.”

-2704.jpg

Gahongayire Libertha na Mafeza Faustin, abashakashatsi ba CNLG bakoze ub u bushakashatsi (Ifoto/ Ndayishimye JC)

Umwanditsi wacu

2016-04-27
Ubwanditsi

IZINDI NKURU

Uganda: Batangiye gusaba Museveni kuzahatanira manda ya 7

Uganda: Batangiye gusaba Museveni kuzahatanira manda ya 7

Ubwanditsi 04 Dec 2018
Bwa mbere MONUSCO yemeje ubufatanye bwa  FDLR n’igisirikari cya Kongo ku rugamba, nubwo umutwe wa M23 ukomeje kubambura ibirindiro

Bwa mbere MONUSCO yemeje ubufatanye bwa  FDLR n’igisirikari cya Kongo ku rugamba, nubwo umutwe wa M23 ukomeje kubambura ibirindiro

Ubwanditsi 03 Jan 2023
BBC iranze ibaye gatanyamiryango!

BBC iranze ibaye gatanyamiryango!

Ubwanditsi 29 Dec 2023
Ndayishimiye mu mayira abiri ku ngabo ze ziri muri Congo nyuma yuko Rubaya ifashwe

Ndayishimiye mu mayira abiri ku ngabo ze ziri muri Congo nyuma yuko Rubaya ifashwe

Ubwanditsi 24 May 2024

Leave a Reply Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

IZO TWAGUHITIYEMO

Umugabo yakubise Umugore Mumuhanda Amwambura ubusa kubera ko Yamuririye Amafaranga
Mu Rwanda

Umugabo yakubise Umugore Mumuhanda Amwambura ubusa kubera ko Yamuririye Amafaranga

Ubwanditsi 25 Mar 2016
Isange Mobile Clinic yasuye abaturage ba Rwamagana
Mu Mahanga

Isange Mobile Clinic yasuye abaturage ba Rwamagana

Ubwanditsi 23 Mar 2016
Ruharwa Bagosora apfuye bamaze kumubaga umutima inshuro zirenze eshatu aho yari afungiye muri Mali
Amakuru

Ruharwa Bagosora apfuye bamaze kumubaga umutima inshuro zirenze eshatu aho yari afungiye muri Mali

Ubwanditsi 26 Sep 2021

AKA RUSHYASHYA

KWAMAMAZA

HIRYA NO HINO

Ibyaranze tariki ya 7 Mata 1994: Ubwicanyi bwakwiriye hirya no hino mu Rwanda, Abatutsi babarirwa mu bihumbi baricwa barimo n’Umugore wa Amb. Bazivamo

Ibyaranze tariki ya 7 Mata 1994: Ubwicanyi bwakwiriye hirya no hino mu Rwanda, Abatutsi babarirwa mu bihumbi baricwa barimo n’Umugore wa Amb. Bazivamo

07 Apr 2026
Minisitiri Amb. Nduhungirehe yavuze ku bikarito FARDC-FDLR irimo gukinga mu maso y’amahanga

Minisitiri Amb. Nduhungirehe yavuze ku bikarito FARDC-FDLR irimo gukinga mu maso y’amahanga

01 Apr 2026
Iyo tugira aho Ubwenge bugurwa twakwipeshereza Nadine Kasinge wita Inamanyunguranabitekerezo;Ikinamico

Iyo tugira aho Ubwenge bugurwa twakwipeshereza Nadine Kasinge wita Inamanyunguranabitekerezo;Ikinamico

24 Mar 2026
Ibihano bifatiwe uruhande rumwe ntibizagarura amahoro mu karere

Ibihano bifatiwe uruhande rumwe ntibizagarura amahoro mu karere

03 Mar 2026
Isi ikomeje gukangarana kubera Intambara ya Iran ihanganyemo na Israel ndetse na Amerika, Ingaruka ni agahishyi

Isi ikomeje gukangarana kubera Intambara ya Iran ihanganyemo na Israel ndetse na Amerika, Ingaruka ni agahishyi

02 Mar 2026
Mu marira avanze n’ibyishimo, Umufaransa Ousmane Dembele ukinira PSG yatwaye Ballon D’Or 2025

Mu marira avanze n’ibyishimo, Umufaransa Ousmane Dembele ukinira PSG yatwaye Ballon D’Or 2025

22 Sep 2025

KWAMAMAZA

Kandaho

KWAMAMAZA

KWAMAMAZA

KWAMAMAZA

Rushyashya
Rushyashya ni Ikinyamakuru cya Sosiyete Ebenezer Media Group ltd, cyatangiye gukora mu mwaka w'2000. Kugeza ubu dukorera ku imigabane yose y'isi.

CONTACTS


P.O Box: 4305 Kigali-Rwanda
Emails: info@rushyashya.net , rushyashyanewsofficial@gmail.com

- Abo Turibo
- Twandikire
- Kwamamaza

Iyandikishe ujye ubona Amakuru

DUKURIKIRE

© Copyright 2019, All Rights Reserved
Rushyashya - Amakuru