• Ahabanza
  • Abo Turibo
  • Twandikire

RUSHYASHYA

Kandaho
  • Home
  • AMAKURU
    • Mu Rwanda
    • Mu Mahanga
  • POLITIKI
  • ITOHOZA
  • UBUKUNGU
  • IKORANABUHANGA
  • IMIKINO
  • SHOWBIZ
  • HIRYA NO HINO
  • MULTIMEDIA
    • Videwo
Inkuru zigezweho
  • Cambodia: Perezida Kagame na Madamu Jeannette Kagame bahageze, bakirwa n’abayobozi batandukanye   |   12 Nov 2026

  • Karuranga John Vianney wasabwe gutera Gerenade mu Rwanda yambitse ubusa Abagome ataha mu Rwanda   |   11 Nov 2026

  • Jenoside ikomeje kwambika ubusa Interahamwe: Teganya Jean Léonard Yoherejwe na Amerika mu Rwanda   |   10 Nov 2026

  • Ibigarasha byataye umutwe kubera Hotel ya Pasteur Bizimungu bibura ayo bicira n’ayo bimira   |   10 Nov 2026

  • AMAFOTO – Rutahizamu akaba na Kapiteni wa APR FC, Cheick Djibril Ouattara yongereye amasezerano y’imyaka ibiri   |   05 Nov 2026

  • Nyuma y’imyaka 23 akinira ikipe y’igihugu ya Portugal, Umunyabigwi Cristiano Ronaldo yayisezeye   |   05 Nov 2026

 
You are at :Home»Amakuru»Papa Francis yaciye bugufi asaba Imana imbabazi kubera uruhare rwa Kiliziya muri Jenoside yakorewe abatutsi

Papa Francis yaciye bugufi asaba Imana imbabazi kubera uruhare rwa Kiliziya muri Jenoside yakorewe abatutsi

Ubwanditsi 23 Apr 2025 Amakuru, INKURU NYAMUKURU, Mu Mahanga, POLITIKI

Papa Francis azahora ku mitima y’abanyarwanda n’isi nk’uwashyigikiye ubwiyunge no guca bugufi kwa Kiliziya mu kwemera uruhare rwayo muri Jenoside yakorewe abatutsi, Ubu buri munyarwanda nta gushidikanya ko Papa Fransisiko yabaye ikiraro gihuza Kiliziya Gaturika n’Abarokotse ndetse n’abanyarwanda muri rusange

Papa yitabye Imana kuwa 21 Mata 2025, niwe mushumba wa Kiliziya Gatolika ku Isi, wabaniye u Rwanda mu buryo budasanzwe mu myaka 31 ishize.

Papa Francis apfuye asize umubano wa Kiliziya n’u Rwanda ukomeye nyuma y’aho aciye bugufi agasaba imbabazi ku ruhare rwa Kiliziya Gatolika muri Jenoside yakorewe Abatutsi.

Kuva mu 1994 kugeza mu 2017, igihu cyari kibuditse mu mubano wa Kiliziya n’u Rwanda. Abihayimana bashinjwa kugira uruhare mu rwango rwagejeje kuri Jenoside yakorewe Abatutsi, ndetse bamwe banayigizemo uruhare, bica abo bari bashinzwe kubwiriza ubutumwa bwiza.

Kiliziya yari ingoro y’Imana, aho kugira ngo ibe icumbi ryo kuruhura abarushye, abayihungiyemo mu 1994 byarangiye bamwe bishwe kandi abihayimana bari aho, barebera.

Mu 2016 ubwo yari mu Nama y’Igihugu y’Umushyikirano, Perezida Kagame yavuze ko bitumvikana ukuntu Kiliziya Gatolika isaba imbabazi ku byaha yagizemo uruhare mu bindi bihugu ariko ntibikore mu Rwanda.

Ati “Ari muri Amerika ko byakozwe, Irlande ko byakozwe, Australia ko byakozwe na Papa umuyobozi wa Kiliziya Gatolika, kuki bikozwe mu Rwanda byakwitwa ko yaba asabira imbabazi Kiliziya yakoresheje abantu Jenoside? Kuki atabikora nk’uko asabira imbabazi ahandi ibyaha ndetse bidakomeye kurusha icyo cya mbere cyakozwe hano?”

Hari nyuma y’aho Abasenyeri ba Kiliziya Gatolika mu Rwanda basabiye imbabazi abakirisitu babo baba barijanditse muri Jenoside yakorewe Abatutsi, ibintu bitakiriwe neza aho benshi bavugaga ko byari kuba byiza iyo bikorwa mu izina rya Kiliziya muri rusange aho kuba abantu bamwe bishyize hamwe, bakumva ko ari ngombwa gusaba imbabazi.

Papa Yaciye bugufi mu mwaka wa 2017

Tariki 20 Gicurasi 2017, Perezida Kagame na Madamu Jeannette Kagame bakoreye uruzinduko i Vatican, Umukuru w’Igihugu yakirwa n’Umushumba wa Kiliziya Gatolika, bagirana ibiganiro byasize imigozi yari iziritse umubano w’impande zombi ucitse.

Icyo gihe Papa Francis yasabye “Imana imbabazi ku byaha ndetse no gutsindwa kwa Kiliziya n’abayo bose barimo n’abihaye Imana batwawe n’urwango ndetse n’ubugizi bwa nabi, bagaca ukubiri n’inshingano zabo z’iyogezabutumwa” mu byabereye mu Rwanda.

Papa Francis yagaragaje “umubabaro ukomeye we bwite, uw’ubutaka butagatifu bwa Vatikani ndetse na Kiliziya muri rusange uturuka kuri Jenoside yakorewe Abatutsi”, anagaragaza kandi “ukwifatanya n’abahekuwe ndetse n’abakomeje kugerwaho n’ingaruka z’ibyo bihe bikomeye”.

“Yicishije bugufi yemera imyitwarire mibi yaranze ibyo bihe” ndetse “isiga icyasha isura ya Kiliziya”.

Izo mbabazi zaziye igihe kuko umwuka utari mwiza hagati y’impande zombi ndetse bamwe mu bihayimana bavuga ko hari abashakaga gupfukamisha Kiliziya.

Kiliziya yari yarapfukamishijwe n’u Rwanda?

Uwahoze ari Umushumba wa Diyoseze ya Kabgayi, Smargade Mbonyintege, yigeze kubwira Ikinyamakuru IGIHE ko hari abantu bamwe mu Rwanda, bashakaga gupfukamisha Kiliziya ku ngufu ngo isabe imbabazi.

Ati “Ndashimira Imana ko icyo kibazo Papa Francis na Perezida Kagame bagikemuye, barakoze, kiva mu nzira. Hari ukubyitiranya nabi kandi mu buryo bubi cyane, hari ugushaka gupfukamisha Kiliziya, ntabwo ari uko abantu biyunga. Ntabwo wavuga ngo pfukama usabe imbabazi noneho nkwereke uko kuri. Ntabwo ari uko bikorwa.”

Yavuze ko “gusaba imbabazi byari byakozwe kenshi cyane, ariko ugasanga batanyurwa kuko batabonye icyo kintu cyo kugupfukamisha.”

Papa Francis kugira ngo asabe imbabazi, byashingiye ku kuba hari ingingo zimwe na zimwe yabonaga mu buryo bumwe na Perezida Kagame.

Ati “Icya mbere Papa yerekanaga, na Perezida Kagame akabyumva, ni uko Kiliziya irwanya 100% Jenoside. Papa Yohani Pawulo II yarabivuze ku itariki ya 11 Gicurasi 1994 ati ‘ibirimo kubera mu Rwanda ni Jenoside, kandi hari abakirisitu babifitemo uruhare. Abo bose bamenye ko bazabibazwa n’amateka.”

Perezida Kagame yashimye kuba Kiliziya yaremereye uruhare rwayo, avuga ko kuba Papa Francis yarabashije gusaba imbabazi, bigaragaza ubutwari.

Ubwo Perezida Kagame yahuraga na Papa Francis, bahanye impano, Umukuru w’Igihugu amuha inkoni itamirijwe amasaro, undi nawe amuha impano ifite igisobanuro gikomeye.

Ati “Yari impano nziza, ni nk’ifoto ariko yashushanyijwe n’umuntu, ansobanurira ko ari inzira iva mu icuraburindi, mu butayu, ijya ahera imyaka, aharumbutse, ahari ibyiza gusa. Arangije arambwira ngo icyo abimpereye ni uko azi ko ari rwo rugendo igihugu cyacu kirimo.”

Umwihariko wa Papa Francis

Abahuye na Papa Francis mu bihe bitandukanye, bamusobanura nk’umuntu w’umuhanga kandi wakoraga ibintu bijyanye n’aho Isi igeze. Amwe mu mavugurura yakoze muri Kiliziya Gatolika, arimo n’ayongerera abagore uruhare mu mirimo ya Kiliziya.

Musenyeri Filipo Rukamba mu kiganiro yigeze kugirana na IGIHE yagize ati “Ni umuntu woroheje, udakunda ibintu bimuhangayikisha […] n’izo nzu z’abapapa yaravuze iti si ngombwa ibi. Ni umuntu usanga uzi icyo akurikira, ashaka ko Kiliziya iba hafi y’abantu, yegera abantu, yumva ibibazo by’abantu.”

Ni umupapa w’iki gihe cyacu, mwiza, woroshye, kuvugana nawe biroroshye, uko ugiye arakwakira, ati uri uwahe, uti ndi uw’i Rwanda, ati iwanyu bimeze bite…ku buryo bwo kubaho ntabwo bigoye. Ni umuntu woshye.”

Papa Francis apfuye asigiye u Rwanda umu-cardinal. Ubu ku nshuro ya mbere mu mateka ya Kiliziya gatolika mu Rwanda, umwe mu batora Papa azaba ari Umunyarwanda.

Ni nyuma y’uko Antoine Cardinal Kambanda azamutse muri urwo rwego, akagirwa Cardinal. Byari ibyishimo kuri Kiliziya y’u Rwanda kubona umuntu nk’uwo.

Kiliziya Gatolika ifite ibikorwa bikomeye mu Rwanda. Usibye ibijyanye n’iyobokamana, ifite amashuri arenga 2700 ndetse n’ibigo nderabuzima hirya no hino mu gihugu.

Igira uruhare mu bindi bikorwa birimo n’ishoramari mu ngeri zinyuranye nk’ibigo by’imari, amahoteli n’ibindi byinshi biteza imbere ubukungu bw’igihugu.

Papa Francis apfuye mu gihe hari icyifuzo cy’uko azasura u Rwanda, akaba Umushumba wa KIliziya Gatolika wa kabiri ku Isi ukoreye uruzinduko mu gihugu cy’imisozi 1000.

Apfuye kandi hashize iminsi hatangijwe urugendo ruganisha ku ishyirwa mu batagatifu ry’abakirisitu batanze ubuzima bwabo kubera abandi mu gihe cya Jenoside yakorewe abatutsi mu 1994.

Yitabye Imana amaze gusura ibihugu 68 mu ngendo 47 yakoze mu myaka yari amaze ayobora Kiliziya Gatolika. Rumwe mu ruzinduko rwari rutegerejwe na benshi ariko rutigeze ruba, ni urwo muri Argentine, igihugu avukamo.

Yaguye mu rugo rwe i Vatican ahitwa Casa Santa Marta. Umuyobozi wa nyuma bahuye ni Visi Perezida wa Amerika, JD Vince

Papa Faransisiko Imana imuhe iruhuko ridashira

2025-04-23
Ubwanditsi

IZINDI NKURU

Real Madrid izahura na Chelsea, Man City izahura na Bayern Munichen; uko tombola ya 1/4 yose yagenze

Real Madrid izahura na Chelsea, Man City izahura na Bayern Munichen; uko tombola ya 1/4 yose yagenze

Ubwanditsi 17 Mar 2023
Burundi: Itsinda ry’Abakaraza 21, batorotse igihugu kubera “umutekano muke”.

Burundi: Itsinda ry’Abakaraza 21, batorotse igihugu kubera “umutekano muke”.

Ubwanditsi 29 Aug 2018
Nikobisanzwe yagizwe ambasaderi wa mbere w’u Rwanda muri Mozambique

Nikobisanzwe yagizwe ambasaderi wa mbere w’u Rwanda muri Mozambique

Ubwanditsi 15 Sep 2018
Police HC na Kiziguro SS begukanye igikombe cy’ubutwari cyakiniwe mu karere ka Gicumbi

Police HC na Kiziguro SS begukanye igikombe cy’ubutwari cyakiniwe mu karere ka Gicumbi

Ubwanditsi 19 Jan 2025

Leave a Reply Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

IZO TWAGUHITIYEMO

Umunya-Uganda Jackline Nabagesera Kasha yatawe muri yombi na Polisi i Kanombe
ITOHOZA

Umunya-Uganda Jackline Nabagesera Kasha yatawe muri yombi na Polisi i Kanombe

Ubwanditsi 12 May 2017
Urukiko rw’Ubujurire rwa Paris ruzasuzuma ubujurire kuri Padiri Wenceslas Munyeshyaka, nyuma y’imyaka ibiri urubanza rwe ruhagaritswe.
ITOHOZA

Urukiko rw’Ubujurire rwa Paris ruzasuzuma ubujurire kuri Padiri Wenceslas Munyeshyaka, nyuma y’imyaka ibiri urubanza rwe ruhagaritswe.

Ubwanditsi 30 Aug 2017
Uruzinduko rwa Komiseri Mukuru wa Polisi y’uRwanda, IGP Dan MUNYUZA, muri Malawi rwahahamuye Interahamwe n’ibigarasha biba muri icyo gihugu.
Amakuru

Uruzinduko rwa Komiseri Mukuru wa Polisi y’uRwanda, IGP Dan MUNYUZA, muri Malawi rwahahamuye Interahamwe n’ibigarasha biba muri icyo gihugu.

Ubwanditsi 27 Jul 2021

AKA RUSHYASHYA

KWAMAMAZA

HIRYA NO HINO

Nyuma y’imyaka 23 akinira ikipe y’igihugu ya Portugal, Umunyabigwi Cristiano Ronaldo yayisezeye

Nyuma y’imyaka 23 akinira ikipe y’igihugu ya Portugal, Umunyabigwi Cristiano Ronaldo yayisezeye

05 Nov 2026
Zabyaye amahari hagati ya Leta ya Congo na FC Barcelona: Amasezerano ya Miliyoni 43 z’Amayero ahagaritswe kubera komisiyo ya Miliyoni4.3 z’Amayero

Zabyaye amahari hagati ya Leta ya Congo na FC Barcelona: Amasezerano ya Miliyoni 43 z’Amayero ahagaritswe kubera komisiyo ya Miliyoni4.3 z’Amayero

28 Sep 2026
Ibisa birasabirana, noneho Kayumba Nyamwasa yisunze Abanyamulenge baguzwe na Tshisekedi ngo bagambanire benewabo

Ibisa birasabirana, noneho Kayumba Nyamwasa yisunze Abanyamulenge baguzwe na Tshisekedi ngo bagambanire benewabo

23 Sep 2026
Mu rwego rwo Guhirika Ubutegetsi, Ingabire Umuhoza Victoire ngo yari afite inshingano yo gushaka abantu bagera ku 5000 bagombaga kujya mu mihanda kwigaragambya, bagatera ingabo mu bitugu abagombaga guhirika ubutegetsi.

Mu rwego rwo Guhirika Ubutegetsi, Ingabire Umuhoza Victoire ngo yari afite inshingano yo gushaka abantu bagera ku 5000 bagombaga kujya mu mihanda kwigaragambya, bagatera ingabo mu bitugu abagombaga guhirika ubutegetsi.

22 Sep 2026
Ibyabapfu biribwa n’abapfumu; uburyo Thomas Nahimana akomeje kurya imitsi ibigarasha birangaye

Ibyabapfu biribwa n’abapfumu; uburyo Thomas Nahimana akomeje kurya imitsi ibigarasha birangaye

14 Sep 2026
Eugène Ntambara yakatiwe burundu n’ubutabera bw’u Buholandi kubera uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi

Eugène Ntambara yakatiwe burundu n’ubutabera bw’u Buholandi kubera uruhare muri Jenoside yakorewe Abatutsi

31 Aug 2026
Polisi y’u Rwanda Irakangurira Abanyatubari kongera gusubira ku muco wo gufunga bakurikije amasaha yagenwe

Polisi y’u Rwanda Irakangurira Abanyatubari kongera gusubira ku muco wo gufunga bakurikije amasaha yagenwe

05 Aug 2026

KWAMAMAZA

Kandaho

KWAMAMAZA

KWAMAMAZA

KWAMAMAZA

Rushyashya
Rushyashya ni Ikinyamakuru cya Sosiyete Ebenezer Media Group ltd, cyatangiye gukora mu mwaka w'2000. Kugeza ubu dukorera ku imigabane yose y'isi.

CONTACTS


P.O Box: 4305 Kigali-Rwanda
Emails: info@rushyashya.net , rushyashyanewsofficial@gmail.com

- Abo Turibo
- Twandikire
- Kwamamaza

Iyandikishe ujye ubona Amakuru

DUKURIKIRE

© Copyright 2019, All Rights Reserved
Rushyashya - Amakuru